Over de initiatiefnemer
Martin Kok, ooit onderdeel van het probleem, nu onderdeel van de oplossing. Van ervaringsdeskundige naar systeemveranderaar.
Zijn achtergrond ligt in Volendam. Zijn weg naar dit werk is persoonlijk én professioneel. ‘Ooit onderdeel van het probleem, nu onderdeel van de oplossing’ verwoordt zijn eigen ontwikkeling en de beweging waaraan hij bijdraagt.
Sinds 2005 werkt Martin met en voor mensen die dakloos zijn of dreigen te worden. Zijn ervaring loopt van directe ondersteuning als persoonlijk begeleider met ervaringskennis binnen een ACT-team, tot manager van de eerste Housing First praktijk in Nederland (Amsterdam) tot de ontwikkeling en implementatie van Wonen Eerst in Den Bosch, Haarlem en Dordrecht.
Ervaring binnen het ACT-team
Bij het ACT-team werkte Martin met mensen met complexe, samenhangende problemen. ACT staat voor Assertive Community Treatment: professionals uit verschillende disciplines zoeken mensen actief op en ondersteunen hen in hun eigen leefomgeving. Daar zag hij hoe nauw huisvesting, gezondheid, inkomen en sociale relaties met elkaar verbonden zijn en zag hoe het woonladdermodel niet werkte. Mensen verslechterden, kwamen vast te zitten in het systeem of vielen buiten het systeem waardoor zij weer dakloos raakten. Mensen raakten gedemotiveerd en moedeloos en begonnen hulpverleners op afstand te houden. Vervolgens werden zij als zorgmijdend bestempeld. Martin herkende daarin een systeemprobleem.
Mensen moesten aan te veel eisen voldoen zonder daarvoor het juiste fundament te hebben: een huis.
Ervaring met Housing First
Vanaf 2007 was Martin betrokken bij Discus Housing First, onderdeel van HVO-Querido in Amsterdam. Discus Housing First was de eerste Housing First praktijk in Nederland. Daar ervoer hij wat er verandert wanneer mensen direct een eigen woning krijgen, met ondersteuning bij herstel. Een eigen thuis hoeft niet het eindpunt van hulpverlening te zijn; het maakt herstel juist mogelijk.
Gestart in Den Bosch met Wonen Eerst
Sinds 2022 werkt Martin aan het ontwikkelen én implementeren van Wonen Eerst. In het kort is Wonen Eerst het voorkomen of drastisch verkorten van dakloosheid door het bieden van directe toegang tot permanente huisvesting met ondersteuning indien nodig. Gestart in Den Bosch. In Haarlem bouwde hij daarop voort, samen met gemeenten, woningcorporaties en ondersteunende organisaties. Daar droeg hij bij aan de regionale invoering van de aanpak.
Nu werkt hij in Dordrecht aan de ontwikkeling en uitvoering van het experiment Wonen Eerst, met de ambitie om vanuit de lokale praktijk regionaal verder te groeien en de aanpak structureel te borgen en gelieerde systemen wezenlijk te veranderen.
De rode draad in zijn werk is steeds dezelfde: samen met inwoners en betrokken partijen permanente huisvesting mogelijk maken voor mensen die hun huisvesting kwijtraken of kwijt zijn geraakt. Knelpunten vanuit de praktijk vormen daarbij aanknopingspunten om regels, samenwerking, beleid en systemen te verbeteren.
Martin werkt vanuit gedeelde principes, met een uitwerking die past bij de lokale context. Verandering ontstaat samen met de mensen en organisaties die haar in de praktijk moeten waarmaken.
Vanuit die overtuiging heeft hij het initiatief voor Platform Wonen Eerst genomen. Hij wil met zijn kennis en ervaring zijn impact vergroten. Het platform bouwt voort op zijn ervaring en groeit met de kennis, ervaringen en bijdragen van anderen. Een plek om zichtbaar te maken wat werkt en waar het schuurt, en samen systemen te veranderen die dakloosheid in stand houden.
Zijn missie is om dakloosheid te beëindigen door het te voorkomen. Zijn bijdrage is het verbinden van mensen, organisaties, steden met praktijkervaringen en beleid om samen systeemverandering te realiseren.